پايگاه خبري تحليلي حکيم نيوز | Hakim news
یادداشت
تاریخ:28 آبان 1399 - 11:29
کد خبر: 468

نقش سبک زندگی دینی در افزایش امنیت اجتماعی

وقتی از نقش دین در جلوگیری از انحرافات اجتماعی سخن می رود، مقصود آن دسته هنجارهای اجتماعی است که به نحوی هنجار دینی نیز شمرده شود.

حکیم نیوز: دین، قوی ترین و محکم ترین ریسمان الهی است که انسان، فقط با تمسک به آن می تواند به هدف و مأوای والای خویش که همان مقام خلیفة اللهی است، نائل گردد. اما مسئله اصلی این است که دین چگونه و از چه راهی توانسته است، قدرت انسان را بالا ببرد و وی را در مقابل لذت های دنیوی، عصیان و سرکشی ها بیمه نماید؟

بنابراین وقتی از نقش دین در جلوگیری از انحرافات اجتماعی سخن می رود، مقصود انحراف از آن دسته هنجارهای اجتماعی است که به نحوی (امضایی یا تأییدی) هنجار دینی نیز شمرده شود. هم چنانکه زمانی از انحرافات اجتماعی سخن به میان می آید، هنجارهای دینی غیر اجتماعی (هنجارهایی دینی که مورد توافق جامعه به عنوان معیار عمل و هنجار قرار نگرفته است)، مورد بحث قرار نمی گیرد.

گزاره های نظری دین در برقراری امنیت؛ ترسیم و ساز و کار پاداش و عقوبت

دین برای افراد مؤمن، نیکوکار و به طور کلی کسانی که دستورها و هنجارهای دینی مربوط به اندیشه و عمل را به خوبی رعایت می کنند، متناسب با میزان پایداری آنان بر هنجارهای مذکور، پاداش هایی معرفی می نماید که آن اعم از پاداش دنیوی و اخروی است.

ترسیم و ساز و کار بدی و خوبی

انسان بر طبق طبیعت و فطرت خویش و همچنین بر اساس آموزه های اجتماعی، چیزهایی را خوشایند و زیبا و چیزهایی را ناخوشایند و نامطلوب می یابد؛ به گونه ای که درک این زیبایی و زشتی در انسان نهادینه شده است.

ترسیم و ساز و کار معارف بنیادین

ترسیم دین از زشتی ها و زیبایی ها، آنگاه درونی می شود که مستند به خداوند دانا گردد، زیرا تنها اوست به انسان اشراف کامل دارد و هر آنچه در جهت سعادت وی است، آگاهی داشته و از هر چه باعث نگون بختی است، اطلاع داشته است.

گزاره عملی دین درباره امنیت:

گزاره های عملی را نیز می توان به دو دسته کلی تقسیم نمود.

اول: توصیه های فردی؛ رفتاری که هر کسی با عمل به آن می تواند خودش را از انحراف دور نماید.

·       ارشاد و تبلیغ

·       امر به معروف و نهی از منکر

دوم: توصیه های اجتماعی؛ رفتاری که افراد برای بازداشتن یکدیگر از انحراف باید به کار گیرند.

نشر ارزشها:

این رکن عبارت از بحث و گفتگو، منطق و استدلال و نیز تحریک احساسات و عواطف است. قرآن امنیت را یکی از اهداف استقرار حاکمیت الله و استخلاف صالحان و طرح امامت می شمارد.

وعد الله الذین آمنوا منکم و عملوا الصالحات لیستخلفنهم فی الارض کما استخلف الذین من قبلهم و لیمکنن لهم دینهم الذی ارتضی لهم و لیبدلنهم من بعد خوفهم امنا یعبدوننی لا یشرکون بی شیئا (نور، آیه 55.).
و نیز احساس امنیت را از خصائص مؤمن معرفی می کند:

هو الذی انزل السکینه فی قلوب المؤمنین (الفتح، آیه 4)

و همچنین مداهنه با دشمن و روح سازش را منافی با امنیت می داند:

فلا تطع المکذبین ودوا لو تدهن فیدهنون (قلم، آیه 9).

و تامین امنیت را از اهداف جهاد می شمارد:

و قاتلوهم حتی لا تکون فتنه و یکون الدین لله (بقره، آیه 193).

و شهری که در آن امنیت باشد از مثل ها و الگوهای قرآنی است:

ضرب الله مثلا قریه کانت آمنة مطمئنة یاتیها رزقها (نحل، آیه 112).

بنابراین باید گفت مقولة «امنیت اجتماعی» که امنیت روحی و جسمی را به همراه می آورد و موضوعی نیست که بتوان با روش های سلیقه ای و موردی و رهیافت های سنتی با آن برخورد کرد؛ بلکه به دلیل پیچیدگی فوق العادة آن، نیازمند مطالعات گستردة بومی در بعد مفهوم سازی و شاخص سازی و سپس سنجش های مستمر میدانی برای ارزیابی وضعیت موجود با شاخص ها و مقایسه با گذشته و وضعیت مطلوب است. بدیهی است که دیدگاه های نظری صرف برای تعریف مسائل اجتماعی در کشورهای درحال توسعه کارآیی ندارند و به ویژه مباحث امنیتی و اجتماعی باید متناسب با وضعیت این کشورها باز تعریف شوند.

مصطفی آقامحمدلو

کارشناس ارشد تاریخ علم

 

حکیم نیوز، نخستین پایگاه خبری طب سنتی و مکمل ایران است که با هدف احیای گنجینه عظیم این دانش و بهبود سطح کیفی زندگی ایرانیان، در سال 1399 با همت متخصصین جوان این عرصه تأسیس شد.

خبرنامه

برای دریافت مطالب جذاب و بروزرسانی ها مشترک خبرنامه حکیم شوید

© 2021 Hakim' News Agency. All rights reserved